Kiedy jest Matki Boskiej Gromnicznej?

Matki Boskiej Gromnicznej, liturgicznie Święto Ofiarowania Pańskiego, obchodzimy zawsze 2 lutego, dokładnie 40 dni po Bożym Narodzeniu. To dzień, w którym w kościołach święci się gromnice, czyli specjalne świece.

Geneza i biblijne korzenie

Święto nawiązuje do biblijnej sceny opisanej w Ewangelii według świętego Łukasza: zgodnie z żydowskim prawem Maryja i Józef czterdzieści dni po narodzeniu Jezusa przynieśli go do świątyni jerozolimskiej, by dokonać obrzędu ofiarowania i oczyszczenia. Tam starzec Symeon rozpoznał w dziecku zapowiadanego Zbawiciela i nazwał go “światłem na oświecenie pogan”. W Jerozolimie święto obchodzono już w IV wieku, organizując procesje ze świecami, a do Kościoła zachodniego trafiło w VII wieku.

Skąd nazwa “Gromniczna”

Potoczna nazwa święta pochodzi od gromnic, czyli świec poświęcanych tego dnia w kościołach na pamiątkę słów Symeona o Chrystusie jako światłości. W tradycji ludowej wierzono, że gromnica chroni dom przed piorunami (dawniej zwanymi gromami), dlatego przechowywano ją w domu, często nad łóżkiem, i zapalano w czasie burzy czy choroby. Wiązał się z tym też ludowy zwyczaj wypatrywania połowy zimy: mówi o tym przysłowie “Gromnica, zimy połowica”.

Legenda o Matce Boskiej i wilku

Z dniem tym związana jest ludowa legenda, według której Matka Boska uratowała małego wilka przed chłopami chcącymi go skrzywdzić. Od tamtej pory, jak głosi opowieść, w lutowe noce chodzi po polach z zapaloną świecą w towarzystwie ocalonego wilka, chroniąc ozime zasiewy przed przemarznięciem.