
środa, 11 listopada 2026 · za 49 dni
Kiedy jest Święto Świętego Marcina?
Wspomnienie świętego Marcina z Tours obchodzimy zawsze 11 listopada, tego samego dnia co Narodowe Święto Niepodległości. To zbieg dat, a nie związek przyczynowy: obie tradycje są od siebie niezależne, choć w Poznaniu to właśnie świętego Marcina kojarzy się z tym dniem najsilniej.
Kim był święty Marcin
Marcin z Tours był rzymskim żołnierzem, który według najsłynniejszej legendy o nim przeciął swój płaszcz na pół mieczem, by podzielić się nim z zamarzającym żebrakiem. Później porzucił wojsko, został mnichem, a w 371 roku biskupem Tours we Francji. Zmarł 11 listopada 397 roku, i właśnie ta data, dzień jego pogrzebu, stała się dniem liturgicznego wspomnienia.
Poznań i rogal świętomarciński
W Poznaniu 11 listopada od dziesięcioleci kojarzy się przede wszystkim z rogalem świętomarcińskim, wypiekiem z ciasta półfrancuskiego z nadzieniem z białego maku, wanilii, orzechów i rodzynek. Tradycja pieczenia tych rogali na święto patrona głównej ulicy miasta sięga co najmniej 1860 roku, kiedy w “Dzienniku Poznańskim” ukazała się najstarsza znana dziś reklama takiego wypieku. Popularna legenda łączy jej rozkwit z 1891 rokiem i księdzem Janem Lewickim, który wezwał wiernych do pomocy potrzebującym, co zainspirowało cukiernika Józefa Melzera do wypieku słodkości na sprzedaż i rozdawania ich biednym.
Rogal ma chroniony status w Unii Europejskiej: od 2008 roku figuruje w unijnym rejestrze jako chronione oznaczenie geograficzne, a jego waga musi mieścić się między 150 a 250 gramami. Tylko rogale spełniające te normy, wypiekane według tradycyjnej receptury, mogą oficjalnie nosić tę nazwę.
Skąd zbieżność z 11 listopada
To, że Narodowe Święto Niepodległości i wspomnienie świętego Marcina wypadają tego samego dnia, wynika z faktu, że oba mają niezależne od siebie źródła: data 11 listopada 1918 roku, w którą Polska odzyskała niepodległość, po prostu zbiegła się z dniem, który w kalendarzu liturgicznym od wieków należał już do świętego Marcina.